تعریف شرکت دولتی ​​​​​​​

مطابق ماده ۴ قانون محاسبات عمومی مصوب ۱۳۶۶/۶/۱، شرکت دولتی، واحد سازمانی مشخصی است که با اجازه قانون به صورت شرکت تجاری ایجاد می شود و یا به حکم دادگاه صالح ملی شده و یا مصادره شده و به عنوان شرکت دولتی شناخته شده باشد و بیش از ۵۰ درصد سرمایه آن متعلق به دولت باشد. هر شرکت تجاری که از طریق سرمایه گذاری شرکتهای دولتی ایجاد شود، مادام که بیش از ۵۰ درصد سهام آن متعلق به شرکتهای دولتی باشد. شرکت دولتی تلقی می شود.

مطابق ماده ۳۰۰ لایحه اصلاح قانون تجارت ، اینگونه شرکتها ، تابع قانون تاسیس و اساسنامه های خود می باشند و فقط در مواردی که در این دو منبع به آنها اشاره نشده ، تابع قانون تجارت هستند. اگرچه درماده واحده قانون دعاوی دولت و افراد مصوب ۱۳۰۷ تعریف ابتدایی از اعمال تصدی گری دولت ارائه شد لیکن اولین بار در ماده  ۱۳۵ قانون برنامه چهارم توسعه مصوب ۱۳۸۳ امور حاکمیتی و تصدی و مصادیق آن بیان شده است.  

به موجب ماده ۸ قانون مدیریت خدمات کشوری ، امور حاکمیتی آن دسته از اموری تعریف شده که موجب اقتدار و حاکمیت کشور است . اموری از قبیل سیاست گذاری ، برنامه ریزی و نظارت در بخش های اقتصادی ، اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی ، برقراری عدالت و تامین اجتماعی ، قانون گذاری ، امور ثبتی ، استقرار نظم و امنیت و اداره امور قضائی و حفظ تمامیت ارضی کشور ، تنظیم روابط کار و روابط خارجی به عنوان امور حاکمتی بیان شده است . طبق ماده ۱۱  نیز امور اقتصادی به عنوان امور تصدی گری اعلام شده که طبق آن دولت متصدی اداره و بهره برداری از اموال جامعه است و مانند اشخاص حقیقی و حقوقی در حقوق خصوصی عمل می کند.

علاوه بر موارد مذکور ، به موجب قانون مدیریت خدمات کشوری ، تشکیل شرکت ‌های دولتی تحت تبدیل شرکت ‌هایی که سهام شرکت‌ های دولتی در آن ها کمتر از پنجاه درصد ۵۰ درصد است ، با افزایش سرمایه به شرکت دولتی ممنوع است .